පාඨක ජාතකය (Pathaka Jataka)

පාඨක ජාතකය

පුරාණයේ, රජ දහනෙන් ගහන වූ එකල, ඉන්දියාවේ මිථිලා පුරයේ මහා රජ කෙනෙක් රාජ්‍ය කරනු ලැබූ සේක. උන් වහන්සේගේ නම සඞ්ක නම් විය. මහා රජතුමා ධර්මිෂ්ඨ පාලනයක් ගෙන ගිය අතර, සියලු සත්වයන්ට දයාවෙන් සැලකූ සේක. එහෙත්, මේ මහා රජුට එක්තරා දුර්වලතාවක් තිබුණි. උන් වහන්සේට ස partage, condivision (පාඨක) යනුවෙන් හැඳින්වෙන කර්කශ, ලෝභකමක් විය. සියලු සැප සම්පත්, ධන ධාන්‍ය, වස්තු තමන් සන්තකයේම තබා ගැනීමේ අදහසින් පසු වූ අතර, කිසිවෙකුට කිසිවක් බෙදා නොදීමට තරම් උන් වහන්සේ කල්පනා කළ සේක.

දිනක්, බෝධිසත්වයන් වහන්සේ, මිථිලා පුරයේ සඞ්ක නම් රජු වශයෙන් උපන් සේක. එතුමාගේ ලෝභ සහගත ස්වභාවය නිසා, රාජධානිය තුළ දුප්පත්කම සහ අසරණකම පැතිර ගියේය. මිනිසුන්ට ආහාර හිඟ විය, දරුවෝ කුසගින්නෙන් පෙළුණහ. රජුගේ අනුකම්පා විරහිත බව නිසා, සියලු දෙනාම පීඩාවට පත් වූහ.

එකල, බුදුරජාණන් වහන්සේ, ජේතවනාරාමයේ වැඩ සිටින විට, මේ පාඨක ජාතකය දේශනා කළ සේක. උන් වහන්සේගේ දේශනාවෙන්, පෙර රජුගේ ලෝභකම සහ එයින් අනුන් ලැබූ දුෂ්කරතා පිළිබඳව කරුණු අනාවරණය විය.

කතාව ආරම්භ වන්නේ එලෙසිනි:

මිථිලා පුරයේ සඞ්ක රජුගේ මාලිගාව, රන් රිදී, මැණික්, මුතු, ඊර්ෂ්‍යා කළ නොහැකි තරම් සැප සම්පත් වලින් පිරී තිබුණි. එහෙත්, ඒ සියල්ල සඞ්ක රජුගේ හදවතේ කිසිදු සතුටක් හෝ තෘප්තියක් ඇති කළේ නැත. ඔහු සෑම විටම සියලු ධනය තමාගේ කරගැනීමටත්, එය කිසිවෙකුටත් අහිමි නොවීමටත් බිය විය. ඔහුගේ ඇස් සෑම විටම ධන රාශිය දෙස බලා සිටියේය, ඔහුගේ කණ සෑම විටම ධනය ආරක්ෂා කරන හමුදා භටයන්ගේ හඬට සවන් දුන්නේය.

"මෙය මගේය! සියල්ල මගේය!" ඔහු සිහසුනේ වාඩි වී, තමාගේ කේශ ග්‍රහණය කරමින්, තමාටම කියා ගත්තේය. ඔහුගේ මුහුණේ ලෝභකම සහ බිය කැටි විය.

මාළිගාවෙන් පිටත, මිථිලා පුරයේ වීදිවල, මිනිසුන්ගේ හඬ දුප්පත්කම සහ අසරණකම මැනවින් ප්‍රකාශ කළේය. ළමයින්ගේ කුසගිනි කෙඳිරිලි, වැඩිහිටියන්ගේ ශෝකී කඳුළු, අසනීප වූවන්ගේ වේදනාකාරී කෑගැසීම්, මේ සියල්ල රජුගේ කණට නොපැමිණියේය. ඔහු තම ධනයෙහි ගිලී, ලෝකය අමතක කළේය.

දිනක්, එක්තරා බ්‍රාහ්මණයෙක්, ඉතා දුප්පත්, කුසගින්නෙන් පෙළෙන, රජුගේ දොරටුව ළඟට පැමිණියේය. ඔහුගේ ඇඳුම් ඉරා, ඔහුගේ මුහුණේ බඩගින්න පැහැදිලිව පෙනුණි. ඔහු රජුගෙන් පිහිටක් බලාපොරොත්තුවෙන්, "මහරජාණෙනි! මට ආහාර ටිකක් දෙන්න! මට දරුවෝ හතර දෙනෙක් ඉන්නවා, ඔවුන්ට කන්න නැහැ. මම මැරෙන්න යනවා!" කියා කන්නලව් කළේය.

එහෙත්, සඞ්ක රජුගේ සේවකයෝ, රජුගේ නියෝගය පරිදි, කිසිවෙකුට කිසිවක් නොදීමට කටයුතු කළහ. ඔවුන් බ්‍රාහ්මණයා තල්ලු කර, "රජුගේ ධනයට අත තියන්න එපා! යන්න!" කීහ.

බ්‍රාහ්මණයා, හදවත බිඳී, කඳුළු සලමින්, එතැනින් පිටව ගියේය. ඔහු තම ගෙදරට ගොස්, තම දරුවන්ගේ කුසගිනි මුහුණු දෙස බලා, ඔහුට කිසිදු විසඳුමක් නොලැබුණි.

මේ අතර, බෝධිසත්වයන් වහන්සේ, රජුගේ ප්‍රධාන අමාත්‍යවරයා වශයෙන්, රජුගේ ලෝභකම දුටු විට, ඔහුට එය දරාගත නොහැකි විය. ඔහු රජුට බොහෝ විට අවවාද කළ නමුත්, රජු කිසිදු අවධානයක් යොමු කළේ නැත.

"මහරජාණෙනි," එක් දිනක් අමාත්‍යවරයා කීවේය. "ඔබගේ ධනය විශාලයි. එයින් අසරණ අයට උපකාරයක් කළොත්, ඒ ධනයට සැබෑ අර්ථයක් ලැබේවි. ලෝභය, ඔබව සහ ඔබගේ රාජධානිය ගිල ගනීවි."

සඞ්ක රජු, තමාගේ සිහසුනේ සිට, අමාත්‍යවරයා දෙස කෝපයෙන් බලා, "ඔබ මට උගන්වන්න එන්න එපා! මේ ධනය මාගේය. මම එය කාටවත් දෙන්නේ නැහැ. මම මේ ධනයෙන් මාගේ ආයුෂය දීර්ඝ කරගන්නවා. මම මේ ධනයෙන් සතුටු වෙනවා. ඔබ ගොස්, රජයේ වැඩ බලන්න!"

අමාත්‍යවරයා, දුක්මුසු මුහුණින්, එතැනින් පිටව ගියේය. ඔහුට රජුගේ අන්ධභාවය ගැන කණගාටු විය.

කල්යන්නට, මිථිලා පුරයේ ජනතාවගේ දුෂ්කරතා තවත් වැඩි විය. බොහෝ දෙනෙක් කුසගින්නෙන් මිය ගියහ. රෝගය පැතිර ගියේය. රජුගේ ධනය, රත්රන්, රිදී, මැණික්, මේ සියල්ල, කිසිදු ප්‍රයෝජනයක් නොවීය.

දෙවියෙක්, මේ දුප්පත්කම සහ අසරණකම දුටු විට, ඔහුට එය දරාගත නොහැකි විය. ඔහු රූපී බ්‍රාහ්මණ වෙසක් මවාගෙන, රජුගේ මාලිගාවට ගියේය. ඔහු රජු ඉදිරියේ සිටගෙන, "මහරජාණෙනි!" කීවේය.

සඞ්ක රජු, තමාගේ ධන රාශිය දෙස බලා සිටි අතර, බ්‍රාහ්මණයා දෙස කිසිදු අවධානයක් යොමු කළේ නැත. "මොනවද ඔයාට ඕන?" ඔහු කම්මැළි ස්වරයෙන් ඇසීය.

"මහරජාණෙනි," බ්‍රාහ්මණයා කීවේය. "මට කුසගින්නෙන් පෙළෙන දරුවන් හතර දෙනෙක් ඉන්නවා. මට ටිකක් ධාන්‍ය දෙන්න. මට රජත ටිකක් දෙන්න. මට රන් ටිකක් දෙන්න. මට වස්ත්‍ර ටිකක් දෙන්න."

සඞ්ක රජු, ඔහුගේ ලෝභකමට යටත් වී, කෝපයෙන් කීවේය. "ඔබට ධාන්‍ය ඕනද? මගේ ධාන්‍ය ගබඩා මේස තොග වලින් පිරී තිබෙනවා. නමුත් ඒ මගේය! ඔබට රජත ඕනද? මගේ රජත මාළිගාව රිදී වලින් පිරී තිබෙනවා. ඒ මගේය! ඔබට රන් ඕනද? මගේ රන් මුදල් මුට්ටියක් පිරී තිබෙනවා. ඒ මගේය! ඔබට වස්ත්‍ර ඕනද? මගේ වස්ත්‍ර ගබඩා රෙදි වලින් පිරී තිබෙනවා. ඒ මගේය! ඔබට කිසිම දෙයක් ලැබෙන්නේ නැහැ! දැන් යන්න!"

බ්‍රාහ්මණයා, රජුගේ කථාව ඇසූ විට, ඔහුට කණගාටු විය. ඔහු සිනාසෙමින්, "මහරජාණෙනි," කීවේය. "ඔබගේ ධනය, ඔබගේ ලෝභකම, මේ සියල්ල, ඔබව මරණයට ගෙන යාවි. ඔබ මිය යන විට, මේ ධනය ඔබ සමග නොයාවි. ඔබගේ ලෝභකම, ඔබව දුගතියට පත් කරාවි."

එතකොට, දෙවියන් වහන්සේ, තම සැබෑ රූපය පෙන්වා, "මහරජාණෙනි! මම දෙවිකෙනෙක්. මම ඔබගේ ලෝභකම නිසා, මෙසේ ආවේ. ඔබ දුප්පත් ජනතාවට කිසිදු උපකාරයක් නොකරන නිසා, මම ඔබට දඬුවමක් දෙන්නම්."

දෙවියන් වහන්සේ, අතින් ආශිර්වාද කර, "දැන් සිට, ඔබගේ ලෝභකම, ඔබගේ අනුකම්පා විරහිත බව, ඔබගේ ධනය, මේ සියල්ල, ඔබෙන් ගිලිහී යාවි. ඔබ දුප්පත්, අසරණ, කුසගින්නෙන් පෙළෙන කෙනෙක් වෙලා, මේ ධනය බලාගෙන ඉන්නවා."

මේකේ කතාව, සඞ්ක රජු, තමාගේ ධනය, තමාටම නොලැබී යන බව දුටු විට, ඔහු භීතියට පත් විය. ඔහු බියෙන්, කඳුළු සලමින්, "අනේ! මට උපකාර කරන්න! මට ධනය ආපසු දෙන්න!" කියා කෑගැසුවේය.

බෝධිසත්වයන් වහන්සේ, අමාත්‍යවරයා වශයෙන්, රජුගේ දුක්ඛිත තත්වය දුටු විට, ඔහුට කණගාටු විය. ඔහු රජු වෙත ගොස්, "මහරජාණෙනි, ඔබගේ ලෝභකම නිසා, මේ දඬුවම ලැබුණා. දැන්, ඔබ පරිත්‍යාගය කළොත්, ඔබට සතුට ලැබේවි."

සඞ්ක රජු, අවසානයේ, තමාගේ වැරැද්ද තේරුම් ගත්තේය. ඔහු පසුතැවිලි වී, "මම පරිත්‍යාග කරන්නම්! මම අනුකම්පා කරන්නම්! මට ධනය ආපසු දෙන්න!"

එතකොට, දෙවියන් වහන්සේ, රජුගේ පසුතැවිල්ල දුටු විට, ඔහුට කරුණාව ඇති විය. ඔහු රජුට ආශිර්වාද කළේය. සඞ්ක රජු, ධනය ආපසු ලැබූ අතර, ඔහු ධර්මිෂ්ඨ පාලනයක් ගෙන ගියේය. ඔහු පරිත්‍යාග කළේය, අනුකම්පා කළේය, සතුට සහ සමෘද්ධිය, ඔහුගේ රාජධානිය පුරා පැතිර ගියේය.

සඞ්ක රජු, බෝධිසත්වයන් වහන්සේ, දෙවියන් වහන්සේ, බ්‍රාහ්මණයා, මේ සියලු චරිත, පාඨක ජාතකය තුළ, ලෝභකම, පරිත්‍යාගය, අනුකම්පාව, ධර්මය යන කරුණු පිළිබඳව, පාඩම් කියා දුන්හ.

කතන්දරයේ සාරාංශය

පාඨක ජාතකය, බෝධිසත්වයන් වහන්සේ, සඞ්ක රජු වශයෙන්, ලෝභකම සහ අනුකම්පා විරහිත බව නිසා, සිය රාජධානියට දුක්ඛිත තත්වයක් ගෙන දුන් ආකාරය විස්තර කරයි. දෙවියෙක්, බ්‍රාහ්මණ වෙසක් මවාගෙන, රජුට ලෝභකමේ අනිටු විපාක ගැන පෙන්වා දුන්නේය. අවසානයේ, රජු පසුතැවිලි වී, පරිත්‍යාග සහ අනුකම්පාව තුළින් සතුට සහ සමෘද්ධිය ලබා ගත්තේය.

කතන්දරයේ කතාව

ලෝභකම, අපගේ සතුට සහ සමෘද්ධිය අහිමි කරනවා. පරිත්‍යාග සහ අනුකම්පාව, සැබෑ සතුට සහ නිර්වාණය කරා ගෙන යන මාර්ගයයි.

බාරමි ඞ්ඞ්ඞ්

පරිත්‍යාග බාරමිය