සහනශීලී දේවා
සහනශීලී දේවා
ඈත අතීතයේ, බරණැස් පුරයේ රජ කළ මහා පරාක්රමවත් රජ කෙනෙකුගේ රාජධානියක, ධර්මිෂ්ඨ හා අනුකම්පාවෙන් පිරිපුන් මහාසත්ව බෝසතාණන් වහන්සේ, සහනශීලී දේවා නම් වූ බ්රාහ්මණ කුමාරයෙකු ලෙස උපත ලැබූහ. මේ දේවා කුමාරයාණන්ගේ ගුණධර්ම, සහනය, ඉවසීම සහ අනුකම්පාව යන ගුණයන්ගෙන් මුළුමහත් ලොවම ආලෝකමත් කළේය. උන්වහන්සේගේ කතාව, ඉවසීමෙන් හා දයාවෙන් පිරුණු හදවතක බලය කුමක්ද යන්න පිළිබඳ සාක්ෂියකි.
දේවා කුමාරයාණන්ගේ පියාණන් වූයේ බරණැස් රජුගේ අග්රාමාත්යවරයා ය. ධනවත් හා බලවත් පවුලක උපත ලැබුවද, දේවා කුමාරයාණන්ගේ සිත කිසි කලෙකත් අහංකාරයෙන් හෝ ලෞකික ආශාවන්ගෙන් පිරී ගියේ නැත. උන්වහන්සේගේ ජීවිතයේ අරමුණ වූයේ අසරණ අයට පිහිට වීම, දුප්පත්, රෝගී, දුකින් පෙළෙන සියලු දෙනාට උපකාර කිරීම ය. උන්වහන්සේ දිනෙන් දින දන දීම, පිණ්ඩපාතයේ යන බ්රාහ්මණ ස්ථවීරයන්ට ආහාර පූජා කිරීම, අසරණයන්ට වස්ත්ර දීම, රෝගීන් සුවපත් කිරීම ආදී පුණ්ය ක්රියාවන්හි නියැළී සිටියහ. උන්වහන්සේගේ දයාව හා කරුණාව නිසා, බරණැස් පුරයේ කිසිදු දුප්පත් දුක්ඛිත ජීවිතයක් නොවීය. සියලු දෙනාම සතුටින් හා සාමයෙන් ජීවත් වූහ.
එක් දිනක්, බරණැස් පුරයේ අන්ධකාරයක් රජකළේය. රජුගේ අග්ර ස්ත්රිය වූ රූපවතී නම් වූ කාන්තාව, ලෝභය හා මානය යන දුර්ගුණයන්ගෙන් පිරුණු අයෙකි. ඇය දේවා කුමාරයාණන්ගේ ගුණධර්ම හා ප්රසිද්ධිය දැක ඊර්ෂ්යාවෙන් පෙළුණාය. දේවා කුමාරයාණන්ගේ කීර්තිය සෙවෙල් නොකෙරෙන ලෙස ඇය සිතුවාය. ඇය නපුරු සැලසුමක් ඇති කළාය. ඇය රජු වෙත ගොස්, කඳුළු සලමින් කියා සිටියාය:
"මහරජාණන් වහන්ස, ඔබතුමන්ගේ රාජධානිය ආරක්ෂා කරන දේවා කුමාරයාණන් අද මා අධික්ෂේප කළේය. මා වට නොබලා, මා ගණන් ගන්නේ නැත. ඔහු මා ඉතා දුප්පත් යැයි කියා අවමන් කළේය. මා ඔහුට පමණක් නොව, ඔබ රජුට ද ලැජ්ජාවක් ලබා දුන්නේය."
රජු, රූපවතීගේ කඳුළු හා අවංක නොවන චෝදනා අසා තැවුලට පත් විය. රජු දේවා කුමාරයාණන් අල්ලා ගෙන සිරගත කළේය. සිරගත වුවද, දේවා කුමාරයාණන් කිසිදු දුකක් හෝ කෝපයක් නොපෙන්වා ය. උන්වහන්සේ තමන් වෙත එල්ල වූ චෝදනාව පිළිබඳව කිසිදු දුකක් නොසිටි ය. උන්වහන්සේ තමන් ගැන නොසිතා, තමන් ට අසාධාරණ කළ රජු හා රූපවතී වඩා තැවුලට පත් විය. උන්වහන්සේ ඔවුන් සඳහා තවදුරටත් පුණ්ය ක්රියාවන් කිරීමට සිතුවේය.
සිරගෙදර ම දේවා කුමාරයාණන් තමන් වෙත එන අසරණයන්ට උදව් කළේය. සිරකරුවන්ට ආහාර දුන්නේය, ඔවුන් වෙත කරුණාවෙන් සැලකුවේය. සිරගෙදර කළමනාකරු ද, දේවා කුමාරයාණන්ගේ ගුණධර්ම දැක විස්මයට පත් විය. ඔහු දිනපතා දේවා කුමාරයාණන් වෙත ආහාර ගෙන ගියේය. එහිදී දේවා කුමාරයාණන් තමන් වෙත ආ සෑම කෙනෙකුටම ප්රඥාවන්ත උපදෙස් දුන්නේය. ඔහු විසින් ලබා දුන් උපදෙස් වල බලයෙන් බොහෝ දෙනෙකු තමන් ගේ දුක් ගැටළු වලින් මිදී ගියහ.
කල් යත්ම, බරණැස් පුරයේ ආර්ථික තත්වය සෑහෙන වශයෙන් පිරිහිණි. වර්ෂාව නොපැමිණි බව ද,