සත්වධී ජාතකය

සත්වධී ජාතකය

පුරාණ කාලයේ බරණැස් නුවර රජ කළ බ්‍රහ්මදත්ත නම් රජ්ජුරුවෝ ධර්මිෂ්ඨ, న్యాయගරුක පාලකයෙකි. උන්වහන්සේගේ රාජධානිය සශ්‍රීකත්වයෙන්, ස підприємිකත්වයෙන් පිරිපුන්ව පැවතිණි. එහෙත්, රජතුමාගේ මනසෙහි එක්තරා දුකක් විය. උන්වහන්සේට දරුවන් නොලැබීමෙන් ඇති වූ ශෝකය, රාජ්‍යයේ සියලු සැප සම්පත් යටපත් කරන්නට විය. දිනෙන් දින රජතුමාගේ දුක වැඩි වූ අතර, රජ මාළිගාව මූසල ඝෝෂාවකින් තොරව, නිහැඬියාවෙන් පිරී තිබිණි. සෙනෙවියෝ, ඇමතිවරු, අන්තඃපුර ස්ත්‍රීහු සියල්ලෝම රජුගේ දුකට සාක්ෂි දැරූහ.

දිනක්, රජතුමා උද්‍යානයෙහි අහස් කුස දෙස බලා සිටින විට, එක්තරා කුරුළු යුවලක් දුටුවේය. ඔවුන් එකිනෙකාට ආදරයෙන්, සෙනෙහසින් කටයුතු කරමින්, ගසක අත්තක එකට වාසය කළහ. රජතුමාට ඔවුන් දෙස බැලූ පමණින්ම හදවතේ දැල්වූ ආශාව තවත් තීව්‍ර විය. "අහෝ, මේ කුරුළු යුවල කොයිතරම් සතුටින්ද! මා හටද මෙවැනි සෙනෙහසින්, එකමුතුවෙන් ජීවත් වන දරුවන් ලැබුණා නම්..." රජතුමා හඬා වැටුණේය.

මෙය දුටු රජුගේ අග මෙහෙසර, කල්පනාකාරී හා ඥානවන්ත ස්ත්‍රියක් වූවාය. ඇය රජුගේ දුක තේරුම් ගෙන, ඔහු සැනසීමට උත්සාහ කළාය. "මහරජ, ඔබ වහන්සේ මෙසේ දුකින් සිටීමෙන් කිසිදු ඵලක් නැත. අපට දරුවන් නැතිවන්නට හේතුව කුමක්දැයි විමසා බලමු."

රජතුමා කනගාටුවෙන් කීය: "අග මෙහෙසර, මා මේ දුක්ඛිත තත්වයට පත්ව ඇත්තේ මාගේ පෙර භවයේ කළ කර්ම විපාකයක් විය හැක. නමුත්, මා කුමක් කළත්, දරුවන් ලැබීමේ භාග්‍ය මා හට හිමි නොවන බවක් දැනේ."

අග මෙහෙසර රජු සනසමින් කීය: "මහරජ, කරුණාකර බලාපොරොත්තු අත් නොහරින්න. බුදුරජාණන් වහන්සේලාගේ ධර්මයෙහි, දානය, ශීලය, භාවනාව ආදී කුසල කර්මයන්ගෙන් අපගේ විපාකයන් වෙනස් කළ හැකි බව සඳහන් වේ. අපිත් කුසල කර්මයන් සිදු කරමු. සමහර විට ඊටත් වඩා, අපගේ පරපුරට උරුම වන යම්කිසි හේතුවක් නිසා මේ අභාග්‍ය උදාවී තිබෙන්නටත් පුළුවනි."

එතැන් පටන්, රජතුමා හා අග මෙහෙසර ධර්මයෙහි හැසිරෙන්නට පටන් ගත්හ. ඔවුහු මහ දන්, පන්සල් කරවා, දුප්පතුන්ට, අසරණයන්ට උදව් කළහ. බොහෝ කාලයක් ගත විය. එහෙත්, දරුවන්ගේ සතුට ඔවුන්ට නොලැබිණි. රජුගේ මුහුණෙහි කලකිරීම වැඩි විය.

දිනක්, රජ මාළිගාවට එක්තරා ඍද්ධිමත් මහ රහතන් වහන්සකක් වැඩම කළහ. උන්වහන්සේ රජුගේ දුක දුටු සේක්, ඔහුට මෙසේ වදාළහ: "මහරජ, ඔබ වහන්සේගේ දුකට හේතුව ධර්මයෙහි හැසිරීමෙන් හෝ දානයන්ගෙන් ඉවත් කළ නොහැකි එකක් බව දැනගන්න. ඔබ වහන්සේ පෙර භවයක දී, එක්තරා මූසල ගතියක් පැවතීම නිසා, සත්ත්වයන්ගේ ඇස් ඉවත් කර, ඔවුන්ට අන්ධභාවය ලබා දුන්නා. එම විපාකය නිසා, ඔබට දරුවන්ගේ මුහුණු දැකීමට නොලැබෙන බව දැනගන්න."

රජතුමා පුදුමයට පත් විය. "ස්වාමීනි, මා පෙර භවයක දී එවැනි පාපී ක්‍රියාවක් කළ බව මා සිහිපත් නොකරමි. මා කළේ කුමක්ද?"

රහතන් වහන්සේ පැවසූහ: "මහරජ, අතීතයේ දී, ඔබ වහන්සේ අන්ධයන් පිරිවෙනක් පවත්වාගෙන ගියේය. එහි අන්ධයන්ට ආහාර, පාන, වස්ත්‍ර ආදිය ලබා දුන්නද, ඔබ වහන්සේ ඔවුන්ගේ ඇස්වලට හානි කළා. එම නපුරු ක්‍රියාවේ විපාකයයි මේ. එදා ඔබ වහන්සේට ආශිර්වාදයක් ලෙස, සත්ත්වධී නම් වූ තමන්වහන්සේගේ ආත්මය, එම අන්ධයන්ට උදව් කළා. නමුත්, ඔබ වහන්සේගේ ද්වේශය නිසා, එම අන්ධයන්ට හිංසා කළ අතර, ඔබ වහන්සේට දරුවන් නොලැබුණේය."

රජතුමාගේ සිහිනය විවර විය. ඔහු තම පෙර භවයේ කළ පාපී ක්‍රියාව සිහිපත් කළේය. ඔහු හඬා වැටෙන්නට විය. "අහෝ, මා කළ නපුරු කම්! මා අන්ධයන්ට හිංසා කළෙමි! මාගේ මෝඩකම නිසා, මා මේ දුකට පත් වී සිටිමි."

රහතන් වහන්සේ රජු සනසමින් කීය: "බිය නොවන්න මහරජ. ඔබ වහන්සේට තවමත් සත්ත්වධී නම් වූ තමන්වහන්සේගේ ආත්මය, අතීතයේ දී මෙන්, උපකාරී වනු ඇත. ඔබ වහන්සේට අන්ධයන්ට උපකාර කළ හැකි එක්තරා මාර්ගයක් තිබේ. ඔබ වහන්සේට සත්ත්වධී නම් වූ සත්ත්ව ඇස් ලබා දෙන විශිෂ්ඨ ඖෂධයක් නිර්මාණය කළ හැකිය. එම ඖෂධය, අන්ධයන්ට යළිත් පෙනීම ලබා දෙනු ඇත. එවිට, ඔබ වහන්සේගේ පෙර භවයේ කළ පාපය, ඊට අනුරූපී කුසල කර්මයෙන් ජය ගත හැක."

රජතුමාගේ මුවට සිනහවක් නැගිණි. ඔහු ඉතා සතුටින් රහතන් වහන්සේට ස්තුති කළේය. "ස්වාමීනි, මාගේ ජීවිතය පිළිබඳව මාට අවබෝධයක් ලබා දුන්නා. මාගේ දුකට හේතුව මා විසින්ම සිදු කළ දෙයක් බව මා දැනගත්තා. දැන් මා කුමක් කළ යුතුදැයි මා දන්නවා."

රජතුමා වහාම, සත්ත්වධී නම් වූ විශිෂ්ඨ ඖෂධයක් නිර්මාණය කිරීමට කටයුතු යෙදවීය. ඔහු තමන්වහන්සේගේ ආත්මය, විශිෂ්ඨ ඖෂධවේදීන්, ප්‍රාඥයන් හා කලාකරුවන් කැඳවා, සත්ත්වධී නම් වූ ඖෂධයක් නිර්මාණය කළේය. මෙම ඖෂධය විශිෂ්ඨ ඖෂධ පැළ, මල්, පත්‍ර, වතුර, සඳ, හිරු, තාරකා ආදී විශිෂ්ඨ ද්‍රව්‍ය එකතු කොට, විශිෂ්ඨ ක්‍රියාවලියකින් සකස් කරනු ලැබීය. සත්ත්වධී ඖෂධය විශිෂ්ඨ ගුණ වලින් යුක්ත විය. එය අන්ධයන්ට පෙනීම ලබා දුන්නේය, දුර්වල ඇස් සුව කළේය, ලෙඩ රෝග සුව කළේය.

රජතුමා, සත්ත්වධී ඖෂධය අන්ධයන්ට, දුප්පතුන්ට, අසරණයන්ට නොමිලේ ලබා දුන්නේය. අන්ධයන් යළිත් පෙනීම ලැබූහ. ඔවුන් සතුටින්, කෘතඥතාවයෙන් රජුට ස්තුති කළහ. රජුගේ හදවත සතුටින් පිරී ගියේය. ඔහුගේ දුක සදහටම අභාවයට ගියේය.

කාලය ගෙවී ගියේය. රජ මාළිගාව සතුටින්, සന്തෝෂයෙන් පිරී ගියේය. අග මෙහෙසර ගැබ් නොගත්තද, දරුවන් ලබා ගැනීමේ බලාපොරොත්තුව ඇති විය. ඔවුන් සත්ත්වධී ඖෂධය තවදුරටත් නිර්මාණය කරමින්, ජනතාවට සලකමින් සිටියහ. එදින, රජ මාළිගාවට සුභ පුවතක් ලැබුණි. අග මෙහෙසර ගැබ් ගත්තාය! රජ තුමා සතුටින් පිහිටියේය. තවත් කලකට පසුව, රජ තුමාට දරුවන් ලැබුණි. ඔවුන් ඇස් දෙකක් වැනි සෙනෙහසින් බලා ගත්තේය. රජ තුමා තමන් ලබා ගත් සන්තෝෂය සමඟ, තමන් සත්වධී ඖෂධය නිර්මාණය කළ ආකාරය මතක් කළේය. ඔහු තවත් ජනතාවට උදව් කිරීමට තීරණය කළේය.

සෝවාන්, සකෘදාගාමී, අනාගාමී, අර්හත් යන මාර්ග සඳහා සත්ත්වධී ඖෂධය උපකාරී විය. බුදු සසුන වසර පන්සියයක් පමණ පැවතීමට සත්ත්වධී ඖෂධය බොහෝ ආකාරවලින් උපකාරී විය. රජ තුමා තමන් පෙර භවයේ කළ පාපී ක්‍රියාව සඳහා ප්‍රතිකාර ලෙස සත්ත්වධී ඖෂධය නිර්මාණය කර, ජනතාවට උදව් කළේය. මෙය බෝධිසත්ත්වයන් වහන්සේගේ ධර්මය සඳහා බලවත් ආදර්ශයකි.

කරුණාව, අනුකම්පාව, ප්‍රඥාව, දක්ෂතාවය, ධර්මිෂ්ඨකම, මෛත්‍රිය, ප්‍රීතිය, උපේක්ෂාව යන බ්‍රහ්ම විහරණයන් යොදා පෙර භවයේ කළ පාප කර්මයන් පවා ප්‍රතිකාර ලබා ජය ගත හැකි බවත්, ජනතාවට උදව් කිරීමෙන් තමන් ලබා ගත් සතුට සමඟ තමන් ලබා ගත් දුක සදහටම අභාවයට යන බවත් දැන ගැනීම.

ප්‍රඥාව, ධර්මිෂ්ඨකම, කරුණාව, අනුකම්පාව, දක්ෂතාවය, මෛත්‍රිය, ප්‍රීතිය, උපේක්ෂාව යන බ්‍රහ්ම විහරණයන්.