අස්ස ජාතකය

අස්ස ජාතකය

ඈත අතීතයේ, බරණැස් රජයේ මිගදාය නම් වන සෙනසුනක් විය. ඒ වන සෙනසුනෙහි, අතිශය සුන්දර, බලසම්පන්න, සහ වේගවත් අශ්වයෙක් වාසය කළේය. ඔහුගේ නාමය ‘අස්ස’ විය. අස්ස, ඔහුගේ රන්වන් පැහැය, දිගු, සිහින්, කළු පැහැති කේශ, සහ උස්, ශක්තිමත් ශරීරය නිසා හැමවිටම රජ මාළිගාවේ අභිමානය විය. රජතුමා, ධර්මිෂ්ඨ හා ප්‍රඥාවන්ත වූ, අස්සට මහත් සේ පෙම් කළේය. සෑම උදෑසනකම, රජතුමා අස්සට අණකර, ඔහුගේ රන් අසිදිනයෙහි නැගී, රාජධානිය පුරා සැරිසැරුවේය. අස්සගේ වේගය, සුළඟ පවා පරදවන සුළු විය. ඔහු ඉදිරියට දිවයන විට, ඔහුගේ කකුල් පොළොවෙන් ඉවතට ගියාක් මෙන්, ඔහු වාතයේ පාවෙමින් යන බවක් පෙනුණි.

දිනක්, රජතුමා තම අශ්වයා අස්ස පිට නැගී, ඈත රටකට ගමන් කළේය. ඒ රටේ රජු, ධර්මිෂ්ඨකම අතහැර, තම වැසියන් අසාධාරණයෙන් පීඩාවට පත් කළේය. රජතුමා, අස්සගේ වේගය හා ශක්තිය උපයෝගී කරගෙන, එම රටට ළඟා වූයේ අතිශය ඉක්මනිනි. ඔහු දුටු දර්ශනයෙන් මවිත විය. සෑම තැනකම දුප්පත්කම, දුක, සහ අසාධාරණය පැතිරී තිබුණි. වැසියෝ රජුගේ කෲර පාලනයෙන් පලා යාමට උත්සාහ කළහ.

රජතුමා, මෙම තත්වය දුටු විට, මහත් සේ කම්පාවට පත් විය. ඔහු තම රාජධානියට ගොස්, අස්සට අණකර, නැවත එම රටට පැමිණියේය. මෙවර, ඔහු අස්ස මතින් බැස, රජුට ධර්මය දේශනා කළේය. "මහරජ, ඔබගේ රාජ්‍යය ධර්මය මත පදනම් විය යුතුය. අසරණයින්ට පිහිට වන්න. අසාධාරණයෙන් වැළකෙන්න. එවිට පමණක් ඔබගේ රාජ්‍යය සමෘද්ධිමත් වනු ඇත."

ඒ රටේ රජු, බරණැස් රජුගේ ධර්මිෂ්ඨ කතාවලට සවන් දුන්නේය. ඔහු තමාගේ වැරදි වටහාගෙන, තම වැසියන්ගෙන් සමාව අයැද සිටියේය. ඔහු ධර්මය පිළිගෙන, යුක්තිසහගතව රජකම් කරන්නට විය. වැසියෝ සතුටු වූහ. රට තුළ සාමය හා සමෘද්ධිය රජයන්නට විය.

මෙම සිදුවීමෙන් පසු, බරණැස් රජතුමා, අස්සට මහත් සේ ප්‍රශංසා කළේය. "අස්ස, ඔබගේ වේගය හා ශක්තිය නිසා, අද මේ රට ධර්මය කරා හැරුණි. ඔබ මගේ රාජධානියේ අභිමානය පමණක් නොව, ධර්මයේ දූතයා ද වෙයි."

කාලයාගේ ඇවෑමෙන්, අස්ස මහලු විය. ඔහුගේ වේගය අඩුවිය. ඔහුගේ ශරීරය දුර්වල විය. නමුත් ඔහුගේ ගුණධර්ම, ඔහුගේ ධර්මිෂ්ඨකම, ඔහුගේ සේවාව, රජුගේ හදවතේ සදාකල් පැවතුනි. රජතුමා, අස්සට විශ්‍රාම ලබා දී, ඔහුට ඉතා උසස් සැලකිල්ලක් දැක්වීය.

අනෙක් අතට, බරණැස් රජු, ධර්මය හා කරුණාවෙන් තම රාජධානිය පාලනය කළේය. ඔහු අස්සගෙන් ලද ආදර්ශය, තම ජීවිතයේ සෑම අංශයකම යෙදවීය. ඔහු දුප්පත් අයට උදව් කළේය, අනාථයින්ට සරණ දුන්නේය, අසාධාරණයට එරෙහිව නැගී සිටියේය. ඔහු බුදුරජාණන් වහන්සේගේ දේශනාවන් අනුගමනය කරමින්, පාරමී ධර්මයන් බිහි කළේය.

අස්ස, ඔහුගේ අවසාන කාලයේ, රජුගේ ආරක්ෂාව යටතේ, සාමයෙන් හා සතුටින් ජීවත් විය. ඔහු රජුට හා රටට කළ සේවය, කෘතවේදීව සිහිපත් කරනු ලැබීය. ඔහුගේ කතාව, ධර්මය, සේවය, සහ කෘතවේදීකමේ වැදගත්කම පිළිබඳ අමරණීය පාඩමක් ලෙස, පරම්පරාවෙන් පරම්පරාවට ගෙන ගියේය.

බුදුරජාණන් වහන්සේ, මෙම ජාතකය දේශනා කරමින්, තම ශ්‍රාවකයන්ට කියා සිටියේ, "අස්ස, මාගේ පූර්ව ආත්ම භවයක් විය. මාගේ ධර්මය, අස්සගේ වේගය හා ශක්තිය මෙන්, ලෝකය පුරා පැතිරෙයි. අස්ස මෙන්, මාගේ ධර්මය ද, අසාධාරණයට එරෙහිව, දුර්වලයින්ට පිහිට වීමට, සහ සියලු සත්වයින්ගේ යහපත උදෙසා, වේගයෙන් හා ශක්තියෙන් ක්‍රියා කරයි."

එවකට රජු වූයේ, මාගේ ශ්‍රාවක අභය නම් තෙරණුවෝ ය. ඔහුගේ ධර්මිෂ්ඨ පාලනය, අස්සගේ ධර්මිෂ්ඨකමට සමාන විය.

අස්ස ජාතකයේ කථාවෙන් ලැබෙන ධර්මය

මෙම ජාතකය, ධර්මය, යුක්තිය, සහ අනුකම්පාව යන ගුණධර්මයන්ගේ වැදගත්කම පෙන්වා දෙයි. අස්සගේ වේගය හා ශක්තිය, ධර්මය හා යුක්තිය වෙනුවෙන් යෙදවිය යුතු බවත්, අවසානයේ දී එය යහපත් ප්‍රතිඵල ගෙන එන බවත් මෙම ජාතකය මගින් පැහැදිලි වේ. රජතුමාගේ ධර්මිෂ්ඨ පාලනය, රටේ සමෘද්ධියට හේතුව වූ අතර, අස්සගේ සේවය, කෘතවේදීකම සහ පරාර්ථකාමී ගුණයන්හි ආදර්ශයක් විය.

අස්ස ජාතකයේ බුදුරජාණන් වහන්සේ බිහි කළ බාරමය

මෙම ජාතකයෙහි, බුදුරජාණන් වහන්සේ සංවේග පාරමිතාව (අනුකම්පාවෙන් යුත් ධර්මය) සහ ධර්මචාර පාරමිතාව (ධර්මය අනුව හැසිරීම) යන බාරමයෝ බිහි කළහ. අස්සගේ ධර්මිෂ්ඨ සේවය, රජුගේ ධර්මිෂ්ඨ පාලනය, සහ එමගින් ලෝකය යහපත් අතට හැරවීම, යන සියල්ල, බුදුරජාණන් වහන්සේගේ සංවේග හා ධර්මචාර පාරමිතාවන්හි ස්වරූපයයි.