คันธกชาดก

คันธกชาดก

ในสมัยพุทธกาล ณ กรุงสาวัตถี อันเป็นนครอันรุ่งเรือง ท่ามกลางหมู่มหาชนที่เบียดเสียดกันไปมา บนถนนหนทางที่ปูด้วยศิลาอย่างประณีต มีเศรษฐีผู้หนึ่งนามว่า "อนาถบิณฑิกะ" ผู้มีจิตใจโอบอ้อมอารี เป็นที่รักของทวยเทพและมนุษย์ทั้งปวง เขาเป็นผู้มีทรัพย์สินเงินทองมากมายมหาศาล หากแต่จิตใจของเขายังคงยึดมั่นในพระธรรมคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าอย่างไม่เสื่อมคลาย

วันหนึ่ง ขณะที่พระพุทธองค์ประทับอยู่ ณ พระเชตวันมหาวิหาร เศรษฐีอนาถบิณฑิกะ ได้รับนิมนต์ให้ไปฉันภัตตาหาร พร้อมด้วยหมู่ภิกษุสงฆ์ ณ คฤหาสน์ของตน เมื่อได้เวลาอันสมควร เศรษฐีจึงได้จัดเตรียมภัตตาหารอันประณีตบรรจง โดยมีของหวานที่ปรุงขึ้นเป็นพิเศษอย่างหนึ่ง นั่นคือ "ขนมคันธกะ" ซึ่งเป็นขนมที่ปรุงด้วยน้ำผึ้งชั้นดี รสชาติหอมหวานชวนรับประทาน

เมื่อพระพุทธองค์เสด็จมาถึง และได้ฉันภัตตาหารเสร็จสิ้นแล้ว เศรษฐีอนาถบิณฑิกะได้ถวายขนมคันธกะแก่พระพุทธองค์ พระพุทธองค์ทรงแย้มสรวล และทรงตรัสถึงอดีตชาติของพระองค์ว่า ในอดีตกาลอันไกลโพ้น พระองค์ได้เคยเกิดเป็นกษัตริย์พระนามว่า "พระเจ้าวิเทหะ" แห่งแคว้นมคธ

กาลครั้งหนึ่ง... ณ แคว้นมคธ

ในอดีตชาติอันยาวนาน พระโพธิสัตว์ได้ทรงอุบัติเป็น "พระเจ้าวิเทหะ" ผู้ทรงเป็นกษัตริย์แห่งแคว้นมคธ ทรงมีพระมเหสีนามว่า "พระนางปทุมวดี" อันงดงามยิ่งนัก และมีข้าราชบริพารผู้ซื่อสัตย์จงรักภักดี สันติสุขและความเจริญรุ่งเรืองได้บังเกิดแก่แคว้นมคธภายใต้การปกครองของพระองค์

วันหนึ่ง เกิดเหตุการณ์ที่ไม่คาดฝันขึ้น เมื่อมีข่าวลือแพร่สะพัดไปทั่วเมือง ว่าพระนางปทุมวดีทรงมีสัมพันธ์อันลึกซึ้งกับ "มหาดเล็กจันทร" ซึ่งเป็นผู้มีรูปโฉมหล่อเหลาเป็นที่หมายปองของหญิงสาวทั้งหลาย ข่าวลือนี้ได้ลุกลามอย่างรวดเร็ว ราวกับไฟป่าที่ลามไปทั่วผืนป่าแห้งแล้ง จนกระทบกระเทือนถึงพระกรรณของพระเจ้าวิเทหะ

พระเจ้าวิเทหะ ทรงมีพระทัยระแวงสงสัย ทรงรับสั่งให้ทหารไปสืบข่าวด้วยความระแวง พระทัยของพระองค์ขุ่นมัวหมองมัวไปหมด ความสุขสงบที่เคยมีก็พลันเลือนหายไป

"นี่มันเรื่องอะไรกัน! ใครกันเล่ากล้ามาใส่ร้ายพระมเหสีของเราถึงเพียงนี้!" พระเจ้าวิเทหะทรงกริ้วจัด ตรัสเสียงดังก้องหึ่ม

ทหารผู้ซื่อสัตย์ ได้สืบหาความจริงอย่างรอบด้าน จนได้ทราบว่า ข่าวลือทั้งหมดนั้นล้วนเป็นเรื่องที่ "นางกำนัลสร้อย" ผู้มีความอาฆาตแค้นพระนางปทุมวดีมานาน เป็นผู้ปล่อยข่าวเท็จเพื่อทำลายชื่อเสียงของพระมเหสี

นางกำนัลสร้อยนั้น เดิมทีเป็นนางกำนัลในวังหลวง แต่ด้วยความอิจฉาริษยาในความงามและความดีของพระนางปทุมวดี จึงวางแผนที่จะทำลายล้างพระมเหสีให้สิ้นซาก นางได้แอบไปพบกับมหาดเล็กจันทร และยุยงให้มหาดเล็กแอบมอบ "ของกำนัล" ที่มีกลิ่นหอมเย้ายวนใจแก่นางกำนัลคนอื่น ๆ ที่แอบชอบมหาดเล็กอยู่ เพื่อให้ข่าวลือแพร่กระจายออกไป

เมื่อความจริงปรากฏ พระเจ้าวิเทหะทรงรู้สึกเสียพระทัยยิ่งนัก ที่ทรงหลงเชื่อข่าวลืออันไร้สาระ และทรงตระหนักถึงความร้ายกาจของความริษยาที่สามารถทำลายชีวิตผู้บริสุทธิ์ได้

"เราช่างโง่เขลา! หลงเชื่อคำพูดของพวกปองร้าย จนเกือบจะทำลายพระมเหสีอันเป็นที่รักของเรา!" พระเจ้าวิเทหะทรงคร่ำครวญ