สุวรรณหังสชาดก

สุวรรณหังสชาดก

ณ เมืองมถุราอันรุ่งเรือง ในสมัยพุทธกาล พระโพธิสัตว์ได้เสวยพระชาติเป็นหงส์ทองคำผู้มีปัญญาสูงส่งและมีความเมตตา พระองค์มีขนสีทองอร่ามราวกับทองคำบริสุทธิ์ อาศัยอยู่ในป่าหิมพานต์อันเงียบสงบ

วันหนึ่ง ขณะที่พระโพธิสัตว์กำลังพักผ่อนอยู่ริมสระน้ำ ทันใดนั้นเอง ก็มีเสียงร้องขอความช่วยเหลือดังมาจากพุ่มไม้

“ช่วยด้วย! ใครก็ได้ช่วยข้าด้วย!”

พระโพธิสัตว์รีบมองไปทางเสียงร้อง และเห็นมนุษย์ผู้หนึ่งกำลังติดอยู่ในกับดักของนายพราน

“ใครนั่น?” พระโพธิสัตว์ถาม

“ข้าเอง! ข้าคือชาวบ้านธรรมดาที่หลงเข้ามาในป่านี้ แล้วก็ติดกับดักของนายพราน” ชายผู้นั้นตอบ

พระโพธิสัตว์เห็นดังนั้น ก็เกิดความสงสาร จึงรีบเข้าไปช่วยเหลือ

“ท่านอย่าเพิ่งตกใจ ข้าจะช่วยท่าน” พระโพธิสัตว์กล่าว

ด้วยพละกำลังอันแข็งแรงและปัญญาอันเฉลียวฉลาด พระโพธิสัตว์ก็สามารถทำลายกับดัก และช่วยเหลือชายผู้นั้นออกมาได้อย่างปลอดภัย

ชายผู้นั้นรู้สึกซาบซึ้งในบุญคุณเป็นอย่างยิ่ง “ขอบคุณท่านหงส์ทองคำผู้ใจดี ข้าจะไม่มีวันลืมบุญคุณนี้”

“ไม่เป็นไร ท่านจงรีบกลับบ้านเถิด” พระโพธิสัตว์กล่าว

หลังจากนั้น ชายผู้นั้นก็ได้กลับไปยังเมืองมถุรา และได้นำเรื่องราวของหงส์ทองคำผู้ใจดีไปเล่าให้พระราชาฟัง

พระราชาทรงได้ยินดังนั้น ก็ทรงเลื่อมใสในพระโพธิสัตว์เป็นอย่างมาก พระองค์ทรงปรารถนาที่จะได้พบกับหงส์ทองคำผู้นี้ จึงมีรับสั่งให้เหล่าเสนาบดีออกตามหา

แต่การตามหาหงส์ทองคำนั้นไม่ใช่เรื่องง่าย เพราะพระโพธิสัตว์ทรงเป็นสัตว์ป่าที่อาศัยอยู่ในป่าหิมพานต์อันกว้างใหญ่

เหล่าเสนาบดีได้พยายามตามหาอยู่หลายวัน แต่ก็ไม่พบร่องรอย

จนกระทั่งวันหนึ่ง เมื่อพระโพธิสัตว์ทรงทราบด้วยญาณว่า พระราชาแห่งเมืองมถุราทรงปรารถนาจะพบพระองค์ พระองค์จึงทรงตัดสินใจบินไปยังเมืองมถุรา

เมื่อพระโพธิสัตว์เสด็จมาถึง พระราชาทรงตื้นตันพระทัยเป็นอย่างยิ่ง พระองค์ทรงตกแต่งพระราชวังด้วยดอกไม้และเครื่องหอมต่างๆ และทรงต้อนรับพระโพธิสัตว์อย่างสมพระเกียรติ

“ท่านหงส์ทองคำผู้ประเสริฐ” พระราชาตรัส “ข้าพเจ้ายินดีเป็นอย่างยิ่งที่ได้พบท่าน ท่านคือผู้มีบุญญาธิการอันสูงส่ง”

พระโพธิสัตว์ทรงยิ้ม และตรัสว่า “ข้าแต่พระราชา ข้าพเจ้าเพียงแต่ทำตามหน้าที่ของสัตว์ผู้มีปัญญา”

พระราชาทรงใคร่จะทดสอบปัญญาของพระโพธิสัตว์ จึงทรงถามคำถามต่างๆ นานา

พระโพธิสัตว์ทรงตอบคำถามของพระราชาได้อย่างเฉลียวฉลาดและถูกต้องทุกประการ ทำให้พระราชาทรงประทับใจในปัญญาอันล้ำเลิศของพระองค์

ตั้งแต่นั้นมา พระราชาแห่งเมืองมถุราก็ทรงให้ความเคารพและยกย่องพระโพธิสัตว์เป็นอย่างมาก พระองค์ทรงโปรดปรานที่จะสนทนากับพระโพธิสัตว์อยู่เสมอ

พระโพธิสัตว์ทรงสั่งสอนพระราชาและเหล่าข้าราชบริพารให้ตั้งอยู่ในศีลธรรม และบำเพ็ญคุณงามความดี

วันหนึ่ง พระโพธิสัตว์ทรงทราบว่าเวลาของพระองค์ใกล้จะสิ้นสุดลงแล้ว พระองค์จึงทรงลาพระราชา และบินกลับไปยังป่าหิมพานต์

ก่อนจากไป พระโพธิสัตว์ทรงทิ้งคำสอนอันล้ำค่าไว้ว่า “ความดีที่ท่านได้ทำไว้ จะอยู่คู่กับท่านตลอดไป จงตั้งมั่นในความดีงามเสมอ”

พระราชาทรงเศร้าโศกเสียใจที่ต้องจากพระโพธิสัตว์ไป แต่ก็ทรงน้อมนำคำสอนของพระองค์ไปปฏิบัติ

เรื่องนี้สอนให้รู้ว่า ปัญญาและความเมตตา เป็นคุณธรรมที่ยิ่งใหญ่ การช่วยเหลือผู้อื่นโดยไม่หวังสิ่งตอบแทน ย่อมนำมาซึ่งเกียรติยศและความเจริญ.