කර්කශ හදවතේ සැබෑ ධනය

කර්කශ හදවතේ සැබෑ ධනය

පුරාණ කාලයේ, ඝන වනාන්තරයක, ගංගාවක් අසල, ධනවත් වෙළෙන්දෙකුගේ පුත්‍රයෙකු වූ බෝධිසත්වයන් වහන්සේ උපත ලැබූහ. ඔහුගේ පියා, ධනයට හා ලෞකික සැප සම්පතුවට දැඩි ආශාවක් දැක්වූ අයෙකි. ඔහු තම පුත්‍රයාට ද ධනවත් වීමටත්, වටිනා දේ රැස් කිරීමටත්, අනුන්ගේ දුක ගැන නොතැකීමටත් ඉගැන්වීය. බෝධිසත්වයන්ගේ ළමා කාලය ගත වූයේ රත්‍රන්, මුතු, මැණික් අතර ය. ඔහුගේ පියා ඔහුට කියා දුන්නේ, "පුතේ, මේ ධනය තමයි ජීවිතයේ සැබෑ සතුට. අනුන්ට උදව් කිරීමෙන් හෝ ඔවුන්ගේ වේදනාව ගැන සිතීමෙන් කිසිදු ඵලක් නැහැ. ධනය රැස් කරන්න, එයින් පමණයි සමාජයේ උසස් තැනක් ලැබෙන්නේ."

දිනක්, බෝධිසත්වයන් වහන්සේ, තම පියා සමඟ නගරයට ගමන් කරමින් සිටියදී, පාර අයිනේ වැතිර සිටි දුප්පත්, රෝගී භික්ෂුවක් දුටහ. ඔහුගේ ඇඳුම් ඉරී ගොස්, ශරීරය දුර්වල වී, මුහුණේ වේදනාව පැහැදිලිව පෙනිණි. බෝධිසත්වයන්ගේ පියා ඔහු අසලින් ගිය විට, භික්ෂුව දුර්වල හඬින්, "ස්වාමීනි, මට ටිකක් ජලය දෙන්න." යැයි කීවේය. එහෙත් පියා ඔහු නොතකා ඉදිරියටම ගියේය. බෝධිසත්වයන්ට එය දැකීම ඉතා වේදනාකාරී විය. ඔහු තම පියාගෙන් ඇසුවේය, "පියාණෙනි, ඇයි අපි ඒ දුප්පත් මිනිසාට උදව් නොකරන්නේ?" පියා කෝපයෙන්, "එයාගේ දුකට අපි මොකටද? එයාගේ ධනය නැති නිසා තමයි එහෙම වෙලා තියෙන්නේ. අපි අපේ ධනය රැක බලා ගනිමු."

මෙම සිදුවීම බෝධිසත්වයන්ගේ සිත් තුළ ගැඹුරු කලකිරීමක් ඇති කළේය. ඔහු තම පියාගේ වචනවල ඇති හිස් බවත්, ධනය කෙරෙහි ඔහු තුළ තිබූ දැඩි ඇල්මෙහි සැබෑ අර්ථයත් වටහා ගත්තේය. ඔහුට වැටහුණේ, සැබෑ ධනය යනු අනුන්ගේ දුක සැපේදී ඔවුන්ට පිහිට වීම බවයි. ඔහුට අවබෝධ වූයේ, ධනය රැස් කිරීම පමණක් නොව, එය ධාර්මිකව බෙදා දීමත්, අසරණයන්ට උපකාර කිරීමත් වැදගත් බවයි. මේ පිළිබඳව සිතමින්, ඔහු තම පියාගෙන් වෙන් වී, ගමේ ජනතාවට උපකාර කිරීමේ අරමුණින් ගමනක් ගියේය. ඔහු දුටු සෑම දුප්පත්, අසරණ අයෙකුටම ඔහු තම ධනයෙන් කොටසක් දුන්නේය. රෝගීන්ට බෙහෙත්, කුසගින්නෙන් පෙළෙන අයට ආහාර, අසරණ අයට නිවාස ආදිය ලබා දුන්නේය. ඔහුගේ දයානුකම්පාව හා ත්‍යාගශීලී බව නිසා, ඔහු ගමේ ජනතාවගේ ගෞරවයට හා ආදරයට පාත්‍ර විය.

දිනක්, ඔහුගේ පියා ඔහු සොයාගෙන පැමිණියේය. තම පුතා ධනය නාස්ති කරමින් සිටිනවා දුටු ඔහුට එය දරාගත නොහැකි විය. ඔහු බෝධිසත්වයන්ට කීවේය, "පුතේ, ඇයි මෙහෙම කරන්නේ? මේ ධනය අපේ පරම්පරාවට හිමි දේ. මේ විදිහට බෙදා දුන්නොත්, ඔයාට කිසිම දෙයක් ඉතුරු වෙන්නේ නැහැ." බෝධිසත්වයන් සිනාසෙමින්, "පියාණෙනි, සැබෑ ධනය යනු අතේ තියෙන රත්‍රන් පමණක් නොවෙයි. අනුන්ගේ මුහුණේ හිනාව, ඔවුන්ගේ සතුට, ඔවුන්ගේ ආශිර්වාදය තමයි සැබෑ ධනය. මම මේ ධනය බෙදා දීමෙන් මගේ හදවතේ සතුටක් ලබනවා. ඒ සතුට රත්‍රන් වලින් ගන්න බැහැ."

ඔහුගේ පියා, පුතාගේ වචනවලින් බොහෝ සේ කම්පා විය. ඔහු දුටුවේ, පුතාගේ මුහුණේ තිබූ සාමයට හා සතුටට හේතුව, තමා ධනය රැස් කරගෙන සිටියත්, නොලැබූ දෙයකි. ඔහුට වැටහුණේ, ධනයට වඩා උතුම් දේ, දයාව හා ත්‍යාගශීලී බව බවයි. ඔහුගේ කර්කශ හදවත, පුතාගේ කරුණාවන්ත ක්‍රියාවන් හා වචන නිසා මෘදු විය. ඔහු තම පුතාගේ ධර්මයට අනුකූල ක්‍රියාවන් අනුමත කළ අතර, තමා ද ධනය බෙදා දීමේ වැදගත්කම වටහා ගත්තේය. අවසානයේ, පියාත් පුතාත් එක්ව ගමේ ජනතාවට උපකාර කළ අතර, ඔවුන්ගේ ධනයෙන් බොහෝ දෙනෙකුගේ ජීවිත සුවපත් විය. බෝධිසත්වයන් වහන්සේ, තම ධනයෙන් අසරණයන්ට උපකාර කරමින්, සැබෑ ධනයේ අර්ථය ලොවට පෙන්වා දුන්හ. ඔහුගේ පියා ද, ධනය බෙදා දීමෙන් ලැබෙන ආත්මීය සතුට වටහා ගත්තේය. ඒ ආකාරයෙන්, කර්කශ හදවතක් තිබූ පියා, පුතාගේ කරුණාව නිසා සැබෑ ධනයේ අර්ථය අවබෝධ කර ගත්තේය.